Kế hoạch bài dạy Ngữ Văn Lớp 6 - Tuần 22 - Năm học 2026-2027 (Tích hợp năng lực số và AI)
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Kế hoạch bài dạy Ngữ Văn Lớp 6 - Tuần 22 - Năm học 2026-2027 (Tích hợp năng lực số và AI)", để tải tài liệu gốc về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
Biên soạn: Lop6.vn KẾ HOẠCH BÀI DẠY BÀI 7. THẾ GIỚI CỔ TÍCH ĐỌC VĂN BẢN 1: THẠCH SANH (TIẾT 2) Trường: ................................ Năm học: 2026–2027 Tổ: ....................................... Giáo viên: ................................ Lớp: 6........ Môn học: Ngữ văn Tuần: 22 Số tiết: 1 (45 phút) Tiết PPCT: 85 Ngày soạn: .... / .... / ........ Ngày dạy: .... / .... / ........ I. MỤC TIÊU 1. Kiến thức Nêu được tác dụng của chi tiết công chúa bị câm; kể tên, nêu đặc điểm và tác dụng của các đồ vật kì ảo; chỉ ra sự đối lập về hành động giữa Thạch Sanh và Lý Thông, nhận xét được đặc điểm hai nhân vật; nêu được điều tác giả dân gian thể hiện qua kết thúc truyện và nhận xét các bản kể khác nhau về kết cục của mẹ con Lý Thông (câu 4 – 8, SGK tr. 30). Khái quát được nội dung, ý nghĩa và một số yếu tố của truyện cổ tích thể hiện trong văn bản; lập được ý cho đoạn văn (khoảng 5 – 7 câu) kể về một dũng sĩ. 2. Năng lực Năng lực văn học: phân tích chi tiết, nhân vật, yếu tố kì ảo, kết thúc của truyện cổ tích; so sánh các bản kể. Giao tiếp và hợp tác: thảo luận nhóm, trình bày, phản hồi ý kiến của bạn. Tự chủ và tự học: dùng vở chuẩn bị bài, tự lập ý cho đoạn văn. 3. Phẩm chất Nhân ái: trân trọng lòng tốt, sự bao dung, yêu hoà bình. Trung thực: không đồng tình với gian dối, cướp công. Trách nhiệm: biết ơn và học tập những người dũng cảm bảo vệ cộng đồng. II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU SGK tập hai (tr. 26 – 30); phiếu 85A (đồ vật kì ảo), phiếu 85B (Thạch Sanh – Lý Thông), phiếu 85C (lập ý Viết kết nối) in sẵn ở cuối tiết. Máy tính và ti vi (nếu có) để chiếu bốn câu trắc nghiệm ở Hoạt động 6; không có thì GV đọc từng câu, chép bốn phương án lên bảng. HS mang vở chuẩn bị bài (bảng hành động Thạch Sanh – Lý Thông, danh sách đồ vật kì ảo — giao ở tiết 84). HS cần hỗ trợ: dùng phiếu 84A (thứ tự sự việc) để tìm đoạn văn cần đọc lại. HS khá: so sánh ba bản kết cục của mẹ con Lý Thông và nêu bản mình thích, có lí do. 1 Biên soạn: Lop6.vn III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC Hoạt động 1. Mở đầu: xem vở chuẩn bị; nhớ lại chỗ dừng của câu chuyện (3 phút) a) Mục tiêu: Kiểm tra việc chuẩn bị câu 4 – 8 ở nhà; nhớ lại sự việc công chúa được đưa về cung để vào câu 4. b) Nội dung: GV xem nhanh vở chuẩn bị; một HS kể lại đoạn từ khi Thạch Sanh bị lấp cửa hang đến khi công chúa về cung. c) Sản phẩm: Vở chuẩn bị được xem; lời kể ngắn của HS. d) Tổ chức thực hiện: Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Xem vở chuẩn bị (1 phút) Mở vở chuẩn bị trên bàn. Đi các bàn xem vở chuẩn bị câu 4 – 8 (bảng hành động Thạch Sanh – Lý Thông, danh sách đồ vật kì ảo — giao ở tiết 84). Ghi nhanh những bạn chưa chuẩn bị để hỗ trợ ở Hoạt động 3, 4; không phê bình trước lớp. Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ Nghe câu hỏi, nhớ lại truyện. Hỏi: Sau khi Thạch Sanh giết đại bàng, ai đưa Dự kiến trả lời: công chúa lên khỏi hang và đưa về cung? Thạch – Quân của Lý Thông kéo công chúa lên; Lý Sanh khi đó ở đâu? Thông ra lệnh lấp kín cửa hang rồi kéo quân về. Thạch Sanh bị bỏ lại dưới hang, đi tìm lối ra thì cứu được Thái tử con vua Thuỷ Tề. Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ Đọc thầm đoạn văn, tìm câu trả lời. HS quên: cho mở SGK tr. 28, đọc thầm đoạn “Thạch Sanh xin cho mình được xuống hang ”. Bước 3. Báo cáo, thảo luận Trả lời; bổ sung. Mời một HS trả lời; một HS khác bổ sung. Bước 4. Kết luận, nhận định ⇒ Lý Thông cướp công cứu công chúa; Thạch Dẫn vào bài: Lý Thông lại một lần nữa cướp Sanh bị bỏ lại dưới hang. công. Công chúa về cung thì bị câm — chi tiết ấy có ý nghĩa gì với câu chuyện? 2 Biên soạn: Lop6.vn Hoạt động 2. Khám phá văn bản: chi tiết công chúa bị câm (câu 4) (7 phút) a) Mục tiêu: Dự đoán được diễn biến nếu công chúa không bị câm; nêu được tác dụng của chi tiết công chúa bị câm và chỉ cười nói khi nghe tiếng đàn. b) Nội dung: Nhóm bốn HS thảo luận câu 4 SGK tr. 30 qua ba câu hỏi nhỏ; đại diện trình bày. c) Sản phẩm: Câu trả lời của nhóm, có dẫn chi tiết trong văn bản. d) Tổ chức thực hiện: Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ Đọc câu hỏi, đọc lại đoạn tr. 28 – 29, thảo luận Giao nhóm bốn (4 phút; cách tổ chức theo SGV nhóm. tr. 34: chia câu hỏi lớn thành các câu nhỏ để gợi Dự kiến trả lời: dẫn): – (a) Có: Thạch Sanh giết đại bàng ngay trong 4. Sau khi được Lý Thông kéo lên từ hang của hang rồi “lấy dây buộc vào người công chúa” đại bàng và đưa trở lại cung, công chúa đã bị cho quân kéo lên — công chúa chứng kiến. câm. Theo em, điều gì sẽ xảy ra nếu công chúa – (b) Nàng có thể nói cho vua biết người cứu không bị như vậy? (SGK tr. 30) mình là Thạch Sanh; Lý Thông bị lộ là kẻ cướp Hỏi thêm: (a) Công chúa có biết ai thật sự đã giết công sớm hơn, câu chuyện sẽ đi theo một kết cục đại bàng, cứu mình không? Dựa vào câu nào? (b) khác (không cần đến tiếng đàn trong ngục). Chấp Nếu nói được ngay, nàng sẽ kể gì với vua? Lý nhận dự đoán khác nếu có căn cứ trong truyện. Thông, Thạch Sanh sẽ ra sao? (c) Vì công chúa – (c) Vua “đành hoãn việc cưới xin” với Lý câm, việc gì trong cung bị hoãn lại và đến lúc Thông; nàng chỉ cười nói khi nghe tiếng đàn của nào nàng mới cười nói? Thạch Sanh vọng từ ngục tối. Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ Đọc lại hai đoạn, trả lời câu gợi. Nhóm lúng túng ở câu (c): chỉ đoạn “Về phần Dự kiến trả lời: nàng công chúa bất hạnh ” và đoạn “Một hôm, – Có hại cho Lý Thông (chưa cưới được công Thạch Sanh ngồi trong ngục tối ”, hỏi: “Công chúa); có lợi cho Thạch Sanh (công chúa chưa chúa im lặng suốt ngày có lợi cho ai, có hại cho thuộc về kẻ cướp công, chờ đến khi chàng trở ai?” lại). Bước 3. Báo cáo, thảo luận Hai nhóm trình bày; nhóm khác nhận xét. Mời hai nhóm trình bày (mỗi nhóm một dự đoán khác nhau nếu có); nhóm khác nhận xét: dự đoán có dựa vào chi tiết trong truyện không? 3 Biên soạn: Lop6.vn Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Bước 4. Kết luận, nhận định 1. Chi tiết công chúa bị câm Chốt tác dụng của chi tiết (đáp án theo SGV tr. – Người câm là mô-típ quen thuộc của truyện cổ 34). Nhận xét nhóm: ghi nhận dự đoán có căn cứ, tích. Công chúa không nói, không cười như một không chấm đúng – sai theo một kết cục duy cách từ chối kẻ mạo nhận Lý Thông, khiến việc nhất. cưới xin bị hoãn. – Chi tiết giữ câu chuyện chờ nhân vật chính trở lại: chỉ khi nghe tiếng đàn của Thạch Sanh, công chúa mới cười nói, mở đường cho chàng kể lại sự thật, vạch mặt kẻ gian. ⇒ Nhờ chi tiết công chúa bị câm, sự thật được chính Thạch Sanh và tiếng đàn của chàng làm sáng tỏ. Hoạt động 3. Khám phá văn bản: các đồ vật kì ảo (câu 5) (7 phút) a) Mục tiêu: Kể tên được các đồ vật kì ảo, nêu được đặc điểm khác thường (dẫn từ ngữ trong văn bản) và tác dụng của chúng; rút ra ý nghĩa của các đồ vật kì ảo. b) Nội dung: Cặp đôi điền phiếu 85A từ danh sách đã chuẩn bị ở nhà; trình bày, bổ sung. c) Sản phẩm: Phiếu 85A điền đủ ba đồ vật kì ảo. d) Tổ chức thực hiện: Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ Đối chiếu danh sách trong vở với văn bản, điền Phát phiếu 85A. Giao cặp (4 phút; cách tổ chức phiếu 85A. theo SGV tr. 34: dùng phiếu bảng đồ vật kì ảo – Dự kiến trả lời: đặc điểm, tác dụng): – Lưỡi búa là đồ vật thường (“cả gia tài chỉ có 5. Truyện Thạch Sanh có nhiều đồ vật kì ảo. Hãy một lưỡi búa”, dùng đốn củi); sức mạnh khi giết kể tên các đồ vật đó và nêu đặc điểm, tác dụng trăn tinh, đại bàng là sức và lòng dũng cảm của của chúng. (SGK tr. 30) Thạch Sanh. Chấp nhận ý kiến khác nếu HS dẫn Hỏi thêm: Lưỡi búa của Thạch Sanh có phải đồ được chi tiết. vật kì ảo không? Vì sao? 4 Biên soạn: Lop6.vn Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Đáp án phiếu 85A Cặp đối chiếu phiếu với đáp án. Đối chiếu khi cặp báo cáo; mỗi dòng chỉ nhận – Bộ cung tên vàng: trăn tinh khi hiện nguyên đặc điểm, tác dụng có trong văn bản. hình “để lại bên mình”. Đặc điểm: làm bằng vàng; bắn trúng cánh đại bàng đang bay, “bắn mù hai mắt đại bàng”, “bắn tan cũi sắt”. Tác dụng: giúp Thạch Sanh diệt đại bàng, cứu công chúa và Thái tử. – Cây đàn: vua Thuỷ Tề biếu (Thạch Sanh không nhận vàng bạc, chỉ xin cây đàn). Đặc điểm: tiếng đàn “như những lời trách oán”; công chúa nghe thì cười nói; quân mười tám nước nghe thì “bủn rủn tay chân”. Tác dụng: giúp Thạch Sanh được minh oan, vạch mặt Lý Thông; khiến quân giặc không muốn đánh nhau, phải cuốn giáp ra về. – Niêu cơm: truyện không kể từ đâu mà có. Đặc điểm: “tí xíu” mà “cứ ăn hết lại đầy”, mấy vạn quân ăn no nê. Tác dụng: đãi quân thua trận, khiến họ “cúi đầu lạy tạ” và kéo nhau về nước. Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ Tìm đồ vật theo thứ tự sự việc, điền phiếu. Cặp chưa chuẩn bị ở nhà: giao tìm theo thứ tự sự việc trong phiếu 84A (sự việc d, a, e, c) — mỗi sự việc có một đồ vật xuất hiện hoặc được dùng. Bước 3. Báo cáo, thảo luận Ba cặp trình bày; lớp bổ sung, trả lời câu hỏi. Mời ba cặp, mỗi cặp một đồ vật; lớp bổ sung. Dự kiến trả lời: Hỏi: Ba đồ vật ấy giúp Thạch Sanh làm những – Giúp chàng diệt cái ác (cung tên), được minh việc gì? Cây đàn và niêu cơm thắng quân giặc oan (cây đàn), khiến kẻ thù lui quân mà không bằng cách nào? phải đánh (tiếng đàn, niêu cơm thết đãi kẻ thua trận). Bước 4. Kết luận, nhận định 2. Các đồ vật kì ảo Đánh giá phiếu: đạt khi kể đủ ba đồ vật, mỗi đồ – Cung tên vàng, cây đàn, niêu cơm giúp người vật có ít nhất một đặc điểm dẫn từ ngữ văn bản tốt chiến thắng cái ác, được minh oan và đem lại và một tác dụng đúng truyện; dòng niêu cơm ghi hoà bình. “truyện không kể” ở chỗ nguồn gốc vẫn đạt. ⇒ Đồ vật kì ảo cho thấy ước mơ của nhân dân: người hiền lành, tốt bụng sẽ được giúp đỡ; chiến thắng bằng lòng nhân hậu, yêu hoà bình. 5
Tài liệu đính kèm:
ke_hoach_bai_day_ngu_van_lop_6_tuan_22_nam_hoc_2026_2027_tic.docx



